Stopy procentowe spadają. Jak teraz wybrać lokatę, by nie stracić?

Grudzień 2025 roku przyniósł kolejną, szóstą już w tym roku obniżkę stóp procentowych. Rada Polityki Pieniężnej zdecydowała o zredukowaniu stopy referencyjnej do poziomu 4,00 proc. Dla osób posiadających kredyty to doskonała wiadomość, jednak dla oszczędzających oznacza to konieczność szybkiej rewizji dotychczasowej strategii. Banki, reagując na decyzje banku centralnego, błyskawicznie aktualizują swoje tabele oprocentowania, co sprawia, że znalezienie atrakcyjnego depozytu staje się coraz trudniejsze.

Mechanizm zależności między stopami NBP a lokatami

Wysokość stóp procentowych ustalanych przez Narodowy Bank Polski to główny wyznacznik kosztu pieniądza na rynku. Stopa referencyjna bezpośrednio wpływa na stawkę WIBOR, która jest bazą nie tylko dla kredytów, ale również dla produktów depozytowych. Gdy stopy spadają, banki mają dostęp do tańszego kapitału z rynku międzybankowego, co sprawia, że mniej chętnie oferują wysokie odsetki klientom indywidualnym.

Warto zauważyć, że oprocentowanie lokat zazwyczaj spada szybciej niż oprocentowanie kredytów. Jest to związane z polityką marżową instytucji finansowych. W obliczu zapowiadanych kolejnych obniżek w pierwszej połowie 2026 roku, które mogą sprowadzić główną stopę do poziomu 3,50 proc., obecne oferty rzędu 5-6 proc. mogą wkrótce stać się jedynie wspomnieniem.

Jakie lokaty wybierać w cyklu obniżek stóp?

W obecnej sytuacji rynkowej kluczowe jest zrozumienie różnicy między lokatą ze stałym a zmiennym oprocentowaniem. W okresie, gdy przewiduje się dalsze spadki stóp procentowych, najbardziej opłacalnym rozwiązaniem wydaje się zablokowanie obecnych stawek na jak najdłuższy czas.

  • Lokaty długoterminowe (12-24 miesiące): Pozwalają na „zamrożenie” obecnego oprocentowania. Jeśli za rok stopy procentowe spadną do 3 proc., posiadacz lokaty założonej dziś na 4,5 proc. będzie w znacznie lepszej sytuacji niż osoby szukające depozytu w nowej rzeczywistości rynkowej.
  • Lokaty krótkoterminowe (3-6 miesięcy): Są dobre dla osób, które potrzebują płynności, jednak niosą ze sobą ryzyko, że po ich zakończeniu nowa oferta będzie już znacznie mniej atrakcyjna.
  • Konta oszczędnościowe: Tutaj oprocentowanie jest niemal zawsze zmienne. Oznacza to, że bank może obniżyć zysk z dnia na dzień, dostosowując się do decyzji RPP.

Pułapki i na co zwrócić uwagę przed założeniem lokaty

Szukając zysku w grudniu 2025 roku, nie można kierować się wyłącznie suchym procentem widocznym w reklamie. Banki stosują szereg zabiegów, które mają przyciągnąć kapitał, ale ograniczają realną dostępność oferty.

Często spotykanym wymogiem jest status nowego klienta lub wpłata nowych środków. Oznacza to, że promocyjne oprocentowanie dotyczy tylko pieniędzy, których wcześniej nie było w danym banku. Kolejnym elementem są limity kwotowe – najwyższe stawki, np. 7 proc., bywają ograniczone do kwoty 10 000 lub 25 000 zł.

Należy również pamiętać o podatku od zysków kapitałowych, czyli tak zwanym podatku Belki. Wynosi on 19 proc. od wypracowanych odsetek. Jeśli lokata oferuje 5 proc. w skali roku, realny zysk po opodatkowaniu wyniesie 4,05 proc. Warto o tym pamiętać przy porównywaniu ofert z inflacją, która według prognoz na 2026 rok ma oscylować w granicach celu inflacyjnego NBP.

Strategia oszczędzania na rok 2026

Biorąc pod uwagę prognozy ekonomistów, którzy przewidują stabilizację stóp procentowych na niższym poziomie w nadchodzącym roku, warto rozważyć dywersyfikację portfela. Zamiast trzymać wszystkie środki na jednym koncie, dobrym pomysłem może być:

  1. Założenie lokaty długoterminowej na część oszczędności, aby zabezpieczyć stały dochód.
  2. Wykorzystanie promocji na kontach oszczędnościowych dla środków, które muszą pozostać pod ręką.
  3. Monitorowanie ofert obligacji skarbowych, które w cyklu obniżek stóp często reagują z opóźnieniem w stosunku do ofert komercyjnych.

Obecnie rynek finansowy przechodzi istotną zmianę. Czas rekordowo wysokich odsetek na bezpiecznych instrumentach powoli mija. Dlatego teraz jest ostatni moment, aby podjąć decyzje, które pozwolą utrzymać satysfakcjonującą rentowność oszczędności w nadchodzących miesiącach.

Często zadawane pytania (FAQ)

Czy po obniżce stóp procentowych przez RPP bank musi natychmiast obniżyć oprocentowanie mojej lokaty?

Jeśli posiadasz lokatę ze stałym oprocentowaniem, bank nie może zmienić warunków w trakcie trwania umowy. Twoje odsetki są bezpieczne do dnia zapadalności lokaty. W przypadku kont oszczędnościowych i lokat ze zmiennym oprocentowaniem, bank zazwyczaj aktualizuje stawki w ciągu kilku dni lub tygodni od decyzji Rady Polityki Pieniężnej.

Dlaczego oprocentowanie lokat jest niższe niż stopa referencyjna NBP?

Banki ustalają oprocentowanie w oparciu o własne zapotrzebowanie na kapitał oraz koszty pozyskania pieniądza z innych źródeł. Gdy na rynku jest dużo gotówki, a stopy procentowe spadają, banki nie muszą konkurować o depozyty klientów wysoką stawką, co skutkuje ofertami poniżej poziomu stopy referencyjnej.

Co się bardziej opłaca w 2026 roku: lokata czy konto oszczędnościowe?

W środowisku spadających stóp procentowych zazwyczaj bardziej opłaca się lokata terminowa ze stałym oprocentowaniem, ponieważ pozwala ona zachować wyższą stawkę przez dłuższy czas. Konto oszczędnościowe jest lepsze tylko wtedy, gdy priorytetem jest stały dostęp do pieniędzy bez utraty wypracowanych już odsetek.